Η κατάσταση υγείας του παιδιού είναι συνεχώς η κύρια μας προτεραιότητα. Στην Ελλάδα, παρόμοια σε όλο τον κόσμο, οι γονείς βιώνουν ένα μείγμα ανησυχίας και υπευθυνότητας μπροστά στους ιατρικούς ελέγχους και τους εμβολιασμούς. Σκοπός αυτού του άρθρου είναι να προσφέρει μια εφαρμόσιμη και ρεαλιστική καθοδήγηση για το με ποιον τρόπο εφαρμόζεται ο νεότερος έλεγχος υγείας, με γνώμονα την πραγματικότητα των οικογενειών στην Ελλάδα. Θα δούμε μαζί τη σημασία των προγραμματισμένων επισκέψεων, το περιεχόμενό τους ανά ηλικία και με ποιον τρόπο είμαστε σε θέση να χειριστούμε αυτήν την τη πορεία με μεγαλύτερη βεβαιότητα και λιγότερο άγχος.
Βασικές Συμβουλές για Γονείς
Η οργάνωση είναι αυτό που μεταμορφώνει μια επίσκεψη στον παιδίατρο από ένα αγχώδες καθήκον σε μια εύκολη διαδικασία. Με τα χρόνια, έχω καταλάβει ότι κάποια βασικά πράγματα χρησιμεύουν πολύ. Πρώτα, κρατήστε ένα τετράδιο ή αξιοποιήστε μια εφαρμογή στο κινητό σας για να γράφετε ερωτήσεις καθώς σας προκύπτουν μεταξύ δύο επισκέψεων. Μην αμελήσετε να πάρετε μαζί σας το βιβλιάριο υγείας, τον φάκελο του παιδιού και μια λίστα με τα φάρμακα που λαμβάνει.
Είναι σκόπιμο να προετοιμάζετε και το ίδιο το παιδί. Επικοινωνήστε του, ανάλογα με την ηλικία του, και εξηγήστε του ότι θα πάτε να δείτε τον γιατρό για έναν έλεγχο. Του αναλύετε ότι ίσως χρειαστεί να μετρηθεί και ότι μπορεί να απευθύνει ο ίδιος ό,τι θέλει. Η ειλικρίνεια μειώνει το άγχος. Και τέλος, μην φοβάστε να αιτηθείτε διευκρινίσεις αν κάτι δεν σας φαίνεται ξεκάθαρο. Ο παιδίατρός σας είναι ο σύμμαχός σας σε αυτό το ζήτημα.
- Κρατήστε έναν κατάλογο:
- Ενημερώστε για αλλαγές:
- Κάντε μέτοχο το παιδί:
- Οργανώστε τα χαρτιά:
Το Χρονοδιάγραμμα Ελέγχων ανά Ηλικιακή Κατηγορία
Στην Ελλάδα, γενικά εφαρμόζουμε ένα καθιερωμένο πρόγραμμα ελέγχων. Συσχετίζεται συχνά με το βιβλιάριο υγείας του παιδιού και το εθνικό πρόγραμμα εμβολιασμών. Το πρόγραμμα αυτό έχει φτιαχτεί για να εντοπίζει τις πιο ουσιαστικές φάσεις ανάπτυξης. Εφόσον γνωρίζουμε τι ακριβώς συμβαίνει σε κάθε ηλικία, νιώθουμε πιο προετοιμασμένοι και η επίσκεψη γίνεται πιο εύκολη και όχι τόσο τρομακτική για όλους.
Νεογέννητο μέχρι 24 Μηνών
Τα πρώτα δύο χρόνια περιλαμβάνουν τις πιο τακτικές επισκέψεις. Και είναι φυσιολογικό, γιατί ο ρυθμός ανάπτυξης είναι εξαιρετικά γρήγορος. Οι έλεγχοι διενεργούνται συχνά τον πρώτο μήνα (συνήθως στις 2 εβδομάδες και στον 1ο μήνα) και μετά στους 2, 4, 6, 9, 12, 18 και 24 μήνες. Σε κάθε μία, ο παιδίατρος θα αξιολογήσει το βάρος, το ύψος και την περίμετρο του κεφαλιού. Θα αξιολογήσει και την ψυχοκινητική εξέλιξη: πότε σηκώνει το κεφάλι, γυρίζεται, κάθεται, μπαμπαλίζει ή περπατά. Θα συμβουλεύσει για τους εμβολιασμούς της ηλικίας. Είναι επίσης η περίοδος που συζητάμε για το θηλασμό, την εισαγωγή των πρώτων στερεών τροφών και την ανάγκη για συμπληρώματα, όπως η βιταμίνη D.
Προνηπιακή και Σχολική Ηλικία (2-6 ετών)
Μετά τα δύο χρόνια, οι επισκέψεις γίνονται λιγότερες σε ετήσιες. Συνήθως λαμβάνουν χώρα γύρω στα 3, 4, 5 και 6 χρόνια, λίγο πριν την είσοδο στο δημοτικό σχολείο. Εδώ η προσοχή στρέφεται στον λόγο, στις κοινωνικές δεξιότητες, στην ψυχοκινητική ωριμότητα και στην προετοιμασία για το σχολείο. Οι έλεγχοι της όρασης και της ακοής γίνονται πιο συστηματικοί. Προσωπικά, πάντα γράφω μια λίστα με ερωτήσεις πριν από την επίσκεψη, για να μην αμελήσω να ρωτήσω για τη διατροφή ή κάποια αλλαγή στη συμπεριφορά που διαπίστωσα.
Εφηβική Ηλικία (12-18 ετών)
Πολλοί γονείς πιστεύουν ότι οι τακτικοί έλεγχοι σταματούν μετά την παιδική ηλικία. Αυτό είναι εσφαλμένο. Η εφηβεία είναι μια περίοδος έντονων σωματικών και συναισθηματικών αλλαγών. Ο ετήσιος έλεγχος για έναν έφηβο δεν έχει να κάνει μόνο με την ωρίμανση και τους εμβολιασμούς (όπως το εμβόλιο HPV). Αφορά και θέματα ψυχικής υγείας, πίεσης από συνομηλίκους, ασφαλούς χρήσης του ίντερνετ, διατροφής και άσκησης. Είναι μια δυνατότητα για τον έφηβο να μιλήσει ιδιωτικά με τον γιατρό και να επωμιστεί σταδιακά την ευθύνη για την υγεία του.
Η Αξία του Τακτικού Παιδιατρικού Ελέγχου
Συνηθίζουμε να σκεφτόμαστε τον παιδίατρο αποκλειστικά όταν ο πυρετός εμφανίζεται ή ο βήχας δεν υποχωρεί. Η προληπτικής φύσης φροντίδα παρ’ όλα αυτά, οι επίσκεψες που λαμβάνουν χώρα ενώ το παιδί είναι καλά, είναι που κάνουν τη διαφορά. Αυτές οι συναντήσεις δεν είναι μόνο μια άμεση μέτρηση βάρους και ύψους. Είναι η δυνατότητα για τον γιατρό να δει την ολοκληρωμένη ανάπτυξη του παιδιού – το οργανισμό, το πνεύμα, τα αισθήματα και την κοινωνική του ζωή του – σε καίρια στάδια της ζωής του. Προτιμώ να τις σκέφτομαι σαν επενδύσεις στην υγεία του αύριο.
Χάρη σε αυτούς τους ελέγχους, αποτρέπονται προβλήματα πριν καν γίνουν ορατά. Ο ειδικός μπορεί να εντοπίσει μια αργοπορία στην ωρίμανση, ένα θέμα με τη διατροφή, ή επιπλέον και πρόωρα ενδείξεις για πιθανό χρόνιο πάθηση. Επίσης, είναι η κατάλληλη ευκαιρία για εμάς τους γονείς να συζητήσουμε για κάθε τι μας απασχολεί: τον ύπνο του παιδιού, τη σίτιση του, τη στάση του ή θέματα ασφάλειας. Λαμβάνουμε συμβουλές που λαμβάνουν υπόψη το ελλαδικό σύστημα υγείας και τον καθημερινότητα μας.
Το Κρατικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών στην Ελλάδα
Οι δόσεις είναι βασικό κομμάτι των προληπτικών επισκέψεων. Στην Ελλάδα λειτουργεί ένα καθιερωμένο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών που τηρεί τα παιδιά από τη γέννηση μέχρι την εφηβεία. Προσωπικά στηρίζομαι αυτό το πρόγραμμα, γιατί προστατεύει ταυτόχρονα το παιδί και την κοινωνία γύρω του, αναχαιτίζοντας τη διασπορά σοβαρών λοιμωδών νοσημάτων.
Το πρόγραμμα ενσωματώνει εμβόλια για ασθένειες όπως η φυματίωση, η ηπατίτιδα Β, η διφθερίτιδα, ο τέτανος, η κοκκύτη, ο ινφλουέντζα τύπου Β, η πολιομυελίτιδα, η ιλαρά, η παρωτίτιδα, η ερυθρά και ο ιός του ανθρώπινου κονδυλώματος (HPV). Ο παιδίατρός σας είναι αυτός που σας ενημερώνει για το χρονοδιάγραμμα κάθε εμβολιασμού, λύει στις ερωτήσεις σας και διασφαλίζει ότι όλα γίνονται στην κατάλληλη ηλικία. Είναι σημαντικό να του μεταφέρετε ανοιχτά οποιεσδήποτε αμφιβολίες έχετε, ώστε να αποκτήσετε ξεκάθαρες και επιστημονικά τεκμηριωμένες απαντήσεις.
Επιτήρηση της Προόδου και Ανακάλυψη Προβλημάτων
Οι αξιολογήσεις δεν είναι μόνο για μετρήσεις και εμβολιασμούς. Κάποιος άλλος στόχος τους είναι να επιτηρήσουν την συνολική ανάπτυξη του παιδιού. Δηλαδή, να σιγουρευτούμε ότι επιτυγχάνει τα αναπτυξιακά ορόσημα σε λογικό διάστημα. Τα συγκεκριμένα τα σημεία αναφέρονται στην κινητική ανάπτυξη, τον λόγο και την επικοινωνιακή ικανότητα, τα συγκινήσεις και τις συναναστροφικές ικανότητες, όπως και τη γνωσιακή ικανότητα. Ο παιδίατρος εφαρμόζει συγκεκριμένες ερωτήσεις και επισημάνσεις για την εν λόγω την εκτίμηση.
Αν κατά τη διάρκεια του ελέγχου προκύψει μία ανησυχία, δεν χρειάζεται να πανικοβληθούμε. Συνήθως αυτό υποδηλώνει ότι θα γίνει πιο στενή παρακολούθηση ή θα μας προτείνει μια εξειδικευμένη αξιολόγηση από έναν ειδικό, όπως παιδοψυχίατρο ή λογοθεραπευτή. Η πρώιμη ανίχνευση είναι το πιο σημαντικό. Όσο νωρίτερα εντοπιστεί μια δυσκολία, τόσο πιο αποτελεσματική μπορεί να είναι η βοήθεια που θα λάβει το παιδί. Το βλέπω ως να έχουμε έναν χάρτη: εάν ξέρουμε νωρίς αν υπάρχει παρεκτροπή, μπορούμε να βρούμε πιο εύκολα τον σωστό δρόμο.
Από τι Αποτελείται Μια Τυπική Επίσκεψη Ελέγχου;
Για να μην υπάρχουν απρόοπτα, ας δούμε τι συμβαίνει συνήθως σε μια τακτική επίσκεψη https://shiningcrowncasino.gr/. Αρχικά, ο γιατρός θα επικαιροποιήσει το ιατρικό ιστορικό και θα αναζητήσει αν εμφανίστηκαν νέα συμπτώματα ή μεταβολές από την προγενέστερη φορά. Έπειτα γίνεται η πλήρης σωματική αξιολόγηση. Αυτή περιλαμβάνει από τα ακόλουθα:
- Ανθρωπομετρικά Δεδομένα:
- Φυσική Επισκόπηση:
- Ανάπτυξη και Συμπεριφορικά:
- Συμβουλές:
Η Επαφή με τον Παιδίατρο: Μια Σύμπραξη Εμπιστοσύνης
Η ανάθεση του παιδίατρου και η οικοδόμηση μιας καλής σχέσης μαζί του αποτελεί το πιο κρίσιμο βήμα. Εσείς οι ίδιοι ξέρετε το παιδί σας πιο καλά από τους πάντες. Ο παιδίατρος γνωρίζει την ιατρική γνώση. Η άριστη σχέση είναι μια σύμπραξη που βασίζεται σε αμοιβαίο σεβασμό και ελεύθερη επικοινωνία. Χρειάζεται να νοιώθετε άνετα να συζητάτε ακόμα και για τις πιο “συνηθισμένες” ή “αστείες” ανησυχίες σας. Αυτή η ανοιχτότητα είναι που επιτρέπει τον ιατρό να σας αντιληφθεί καλύτερα και να σας υποστηρίξει πιο αποτελεσματικά. Μην διστάσετε να ερευνήσετε και να βρείτε έναν γιατρό που συμβαδίζει με τον τρόπο σκέψης και τις αξίες της οικογένειάς σας. Θεωρείται μια τοποθέτηση που αξίζει τον χρόνο.
